گامهای پیش از دعوای حقوقی که میتواند از بروز اختلافات تجاری جلوگیری کند یا جایگاه شما را در دعوا مستحکمتر سازد
گامهای پیش از دعوای حقوقی که میتواند از بروز اختلافات تجاری جلوگیری کند یا جایگاه شما را در دعوا مستحکمتر سازد
نویسنده: کریس مکلئود، وکیل مؤسسۀ کمبریج الالپی
هرچند هنگام بروز اختلاف، مداخلۀ حقوقی بهموقع بسیار حیاتی است، اما بسیاری از اختلافات تجاری را میتوان با برنامهریزی درست، پیش از بروز مشکل، کاملاً پیشگیری کرد یا دستکم تأثیرشان را به شدت کاهش داد. بهترین سپر در برابر اختلافات، رعایت اصول درست مدیریتی و ثبت دقیق و منظم امور است.
اول، صاحبان کسبوکار باید یادداشتهای همزمان از گفتوگوها، تصمیمها و معاملات مهم تهیه کنند. ثبت جزئیات جلسات، تماسهای تلفنی، ایمیلها و حتی گفتوگوهای غیررسمی، در صورتی که بعداً طرفین درباره آنچه گفته، وعده داده یا توافق شده اختلاف پیدا کنند، میتواند به مدرکی بسیار ارزشمند تبدیل شود. حافظه با گذشت زمان کمرنگ میشود و خاطرات افراد از یک اتفاق اغلب با هم فرق دارند. نوشتههایی که در همان زمان وقوع رویداد تهیه میشوند، معمولاً از توضیحاتی که بعداً از روی خاطره گفته میشوند، معتبرتر و قابلاعتمادترند. همچنین، داشتن پروندههای منظم به وکیل این امکان را میدهد که در صورت بروز اختلاف، موضوع را سریع و دقیق بررسی کند.
دوم، به محض مشاهده هر نشانه نگرانکننده، باید با وکیل مشورت کنید. بسیاری از اختلافات از مسائل کوچکی شروع میشوند که اگر بهموقع پیگیری شوند، پیش از آنکه موضعها سخت و روابط تیره شود، قابل حل هستند. مشاوره زودهنگام حقوقی به طرفین کمک میکند تا حقوق و تعهدات خود را بشناسند، مدارک مهم را حفظ کنند، از بیان اظهاراتی که ممکن است بعداً به زیان آنان مورد استناد قرار گیرد پرهیز کنند و پیش از آنکه خسارت مالی یا عملیاتی سنگینی وارد شود، گزینههای پیش روی خود را بسنجند. گرفتن مشاوره حقوقی در مراحل اولیه، معمولاً هزینهای بسیار کمتر از جبران عواقب تأخیر در اقدام دارد.
سوم، هر رابطۀ مهم تجاری باید با یک قرارداد کتبی کامل و جامع مستند شود. خواه قصد تشکیل مشارکت مدنی، انعقاد توافق سهامداران، ایجاد سرمایهگذاری مشترک، برقراری یک رابطه سرمایهگذاری، انعقاد قرارداد تأمین کالا یا خدمات، یا ورود به هر فعالیت بازرگانی دیگری را داشته باشید، باید مطمئن شوید که حقوق، مسئولیتها، انتظارات و تعهدات هر طرف به روشنی تعریف شده است. اکیداً توصیه میشود که هر طرف قرارداد، مشاور حقوقی جداگانهای داشته باشد؛ این کار به آگاهانه بودن توافق کمک میکند، احتمال سوءتفاهم را کاهش میدهد و اجرایی کردن قرارداد را محکمتر میسازد.
در قراردادهای بهخوبی تنظیمشده، باید سازوکار مشخصی برای حل اختلاف نیز پیشبینی شود. طرفین باید از پیش تعیین کنند که در صورت بروز اختلاف، چگونه آن را حلوفصل کنند: از طریق مذاکره، میانجیگری، داوری، طرح دعوا در دادگاه، یا ترکیبی از این راهها. تعیین یک چارچوب منظم پیش از بروز تنش، در صورت وقوع اختلاف، زمان، هزینه و آشفتگی زیادی را صرفهجویی میکند.
علاوه بر این، باید تکلیف هزینههای حقوقی هم روشن شود. در قرارداد مشخص کنید که آیا هزینه دادرسی به عهدۀ بازندۀ دعواست، آیا طرف پیروز میتواند هزینههای وکالت خود را از طرف مقابل بگیرد، یا نحوۀ دیگری برای تقسیم هزینهها در نظر گرفته میشود. شفافسازی این مسائل از پیش، طرفین را به رفتار معقولانه تشویق میکند و از طرح دعواهای بیدلیل جلوگیری مینماید.
و سرانجام، طرفین باید مرجع صالح و قانون حاکم را برای هر اختلاف احتمالی مشخص کنند. برای کسبوکارهایی که در سطح استانی، کشوری یا بینالمللی فعالیت دارند، ندانستن اینکه دعوا باید در کجا اقامه شود و کدام قانون بر آن حاکم است، میتواند هزینه و تأخیر زیادی ایجاد کند. گنجاندن مواد روشنی که استان یا کشور اجراکننده، چارچوب حقوقی حاکم و مرجع حل اختلاف را معیّن کند، به ایجاد اطمینان کمک میکند و از درگیریهای تشریفاتی و وقتگیر پیشگیری مینماید.
با اجرای این اقدامات پیشگیرانه، پیش از بروز اختلاف، صاحبان کسبوکار میتوانند ریسک را کاهش دهند، روابط ارزشمند را حفظ کنند، سرمایههای خود را مصون بدارند و در صورتی که سرانجام اختلافی ناگزیر شد، در بهترین موقعیت ممکن برای دفاع از منافع خود قرار گیرند.